[Tài chính] Chuyên mục Hứa Huy Di: Tái cấu trúc công nghiệp trong kỷ nguyên hậu siêu toàn cầu hóa
RtiTalk 小編19 giờ trước
Khi nền kinh tế Trung Quốc bước vào giai đoạn chuyển đổi cơ cấu, lợi tức dân số giảm dần và các va chạm địa chính trị ngày càng gay gắt, việc tìm kiếm nhà máy sản xuất thế giới tiếp theo và động lực tăng trưởng toàn cầu đã trở thành chủ đề nóng trên thị trường vốn. Các quốc gia trên thế giới đang cố gắng tìm kiếm một lục địa mới mang tên 'Trung Quốc tiếp theo' trên bản đồ. Tuy nhiên, có thể dự đoán rằng trong bức tranh kinh tế thế giới tương lai, sẽ không chỉ có một 'Trung Quốc', mà là một hình ảnh tổng hợp được dệt nên từ nhiều quốc gia và nhiều mạng lưới.
Sự thay đổi của kỷ nguyên toàn cầu hóa và tính không thể sao chép của nhà máy sản xuất thế giới
Thành công kinh tế trong quá khứ của Trung Quốc được thúc đẩy bởi sự giải phóng 1,4 tỷ lao động giá rẻ, được xây dựng trên thế giới đơn cực sau Chiến tranh Lạnh, 'siêu toàn cầu hóa' do chủ nghĩa tân tự do thống trị, và những lợi ích mà Trung Quốc có được sau khi gia nhập WTO năm 2001. Các tập đoàn đa quốc gia phương Tây có thể chuyển toàn bộ chuỗi cung ứng sang bờ bên kia Đại Tây Dương, với những viễn cảnh lạc quan về sự hội tụ chính trị thông qua hội nhập kinh tế. Trung Quốc, với khả năng huy động quốc gia mạnh mẽ, đã xây dựng hệ thống công nghiệp lớn nhất và hoàn chỉnh nhất trong lịch sử nhân loại trong một thời gian cực kỳ ngắn.
Ngày nay, bối cảnh chính trị và kinh tế toàn cầu đã chuyển từ 'hiệu quả và chi phí' sang 'an ninh và khả năng phục hồi'. Cạnh tranh chiến lược Mỹ-Trung, khủng hoảng chuỗi cung ứng do đại dịch COVID-19 gây ra, và tác động của chiến tranh Nga-Ukraine đối với năng lượng, khoáng sản và các nguồn lực khác đã khiến các nước phương Tây và các tập đoàn đa quốc gia nhận ra rủi ro khi đặt tất cả trứng vào một giỏ. Do đó, 'giảm thiểu rủi ro' và 'chuyển dịch sản xuất sang các quốc gia đồng minh' đã trở thành sự đồng thuận mới. Các nước châu Âu và Mỹ sẽ không còn cho phép sự phụ thuộc sâu sắc vào một quốc gia độc tài duy nhất; do đó, mô hình 'nhà máy sản xuất thế giới duy nhất' chắc chắn sẽ trở thành dĩ vãng.
Châu Á theo mô-đun và sự trỗi dậy của việc chuyển dịch sản xuất sang các quốc gia đồng minh
Vì không có quốc gia nào có thể, hoặc được phép, đảm nhận toàn bộ chuỗi cung ứng, 'Trung Quốc tiếp theo' có khả năng sẽ phân tán trên toàn cầu dưới dạng mô-đun. Không quốc gia nào có thể thay thế Trung Quốc một mình, nhưng sự kết hợp của nhiều quốc gia châu Á có thể đóng vai trò là hậu phương mới về quy mô và chức năng. Ví dụ, Ấn Độ, với tiềm năng thị trường nội địa rộng lớn và lực lượng lao động trẻ dồi dào, đang cố gắng tái tạo sản xuất cơ bản và công nghiệp nặng, đồng thời tạo ra lợi thế trong dịch vụ phần mềm và dược phẩm. Các quốc gia ASEAN thể hiện sự phân công lao động tinh vi, với Việt Nam và Thái Lan đảm nhận lắp ráp điện tử và các ngành công nghiệp linh kiện ô tô; Malaysia đang phát triển trong lĩnh vực đóng gói và kiểm tra bán dẫn; Indonesia đang tận dụng nguồn tài nguyên khoáng sản phong phú của mình để chiếm lĩnh vị trí trong chuỗi cung ứng pin xe điện toàn cầu. Mexico, được bảo vệ bởi USMCA và lợi thế địa lý, đã trở thành người chiến thắng trong việc 'chuyển dịch sản xuất sang các quốc gia đồng minh', phục vụ nhu cầu cuối cùng của thị trường Bắc Mỹ. Điều thú vị là, trong làn sóng di chuyển chuỗi cung ứng này, không chỉ các doanh nghiệp châu Âu, Mỹ, Nhật Bản và Hàn Quốc tích cực thiết lập nhà máy ở Việt Nam và Mexico, mà còn có rất nhiều nhà sản xuất nội địa Trung Quốc. Điều này ngụ ý rằng sự hình thành 'Trung Quốc tiếp theo' bao gồm cả bố cục toàn cầu của các doanh nghiệp Trung Quốc. Chuỗi cung ứng trong tương lai sẽ không còn là 'điểm tới toàn cầu' mà là 'khu vực tới khu vực'.
Từ lợi tức dân số đến khả năng phục hồi và năng lực tính toán
Ngoài những thay đổi về địa chính trị và phân công lao động, những tiến bộ công nghệ đang hoàn toàn viết lại phương trình công nghiệp toàn cầu. Trong quá khứ, nhà máy sản xuất thế giới nổi tiếng với lao động giá rẻ. Tuy nhiên, thế giới hiện đang ở một bước ngoặt với sự bùng nổ của AI, robot công nghiệp và công nghệ tự động hóa. Hơn cả lao động giá rẻ, các doanh nghiệp quan tâm nhiều hơn đến việc cung cấp điện xanh ổn định và đầy đủ, cơ sở hạ tầng trung tâm dữ liệu và năng lực tính toán có hoàn thiện hay không, và các chính sách, quy định có tính dự đoán dài hạn hay không.
Sản xuất trong tương lai sẽ không còn thâm dụng lao động mà là thâm dụng vốn, công nghệ và năng lượng. Do đó, nhà máy sản xuất thế giới tiếp theo có thể không hoàn toàn nằm ở các nước đang phát triển. Nó cũng có thể nằm ở các khu sản xuất tiên tiến ở miền Trung Tây Hoa Kỳ hoặc các nhà máy thông minh được tự động hóa cao ở Đức. Khi hoạt động sản xuất có thể được nén và sao chép cao thông qua AI và tự động hóa, sự phân bố địa lý của chuỗi cung ứng toàn cầu sẽ trở nên phẳng hơn và phân tán hơn. Khả năng cao đó là một mô hình cung ứng toàn cầu bao gồm dân số Ấn Độ, dây chuyền lắp ráp Đông Nam Á, vị trí địa lý của Mexico, và công nghệ tự động hóa và AI tiên tiến của châu Âu, Mỹ, Nhật Bản và Hàn Quốc. Đây cũng sẽ là chìa khóa để các doanh nghiệp và quốc gia tồn tại và phát triển mạnh mẽ trong thập kỷ tới.
Đọc thêm
Chuyên mục Hứa Huy Di: Đông Nam Á không để mình chỉ có lựa chọn đứng về một phía
Chuyên mục Hứa Huy Di: Đông Nam Á tái định hình chủ quyền số như thế nào thông qua bản địa hóa AI?
Tác giả: Hứa Huy Di, Trợ lý Giảng viên thỉnh giảng, Viện Nghiên cứu Quản lý Khu vực Đông Nam Á, Đại học Giáo dục Quốc lập Đài Bắc
Liên kết nguồn: https://www.rti.org.tw/news?uid=3&pid=235267
Bạn cảm thấy thế nào về bài viết này?
0 người đã bày tỏ cảm xúc